|    YORUM YAZ   |       |    Favorilerinize ekleyin!
 
Kilim İmalat

ANADOLU’DA  KİLİM
– Anadolunun birçok yerinde, yörenin kültürüne, gelenek ve göreneklerine uygun, evin bir köşesine kurulmuş tezgahlarda, üzeri çeşitli motiflerle süslü, insanımızın iç güzelliğini yansıtan renk ve desenlerde kilim, heybe, çuval dokumacılığı yapılmaktadır.
– Anadoluda ün salmış kilimler, bazen dokunan köyün adı ile (Eşme, Karasu, Emirdağ), bazen aşiretlerin adı ile (Avşar, Berihan, Kirkitli), bazen kullanılan motiflere göre (Yollu, Çubuklu, İbrik, Aynalı, Bindallı vs. anılırlar.
– Anadolu kilimleri;  kilimin dokunduğu  bölgelere,  kullanılan bitkisel boyaların rengine ve en çok kullanılan motiflere göre dört sınıfa ayrılır.
-Bunlar;
a) Türkmen
b) Yörük
c) Kürt
d) Türk kilimleri
– Kilimlerde kullanılan motifler genellikle halıda, çinide, mermer ve tahta oymacılığında kullanılan motiflerin aynısıdır.
Kilimler üzerindeki motifler yaşanılan çağın özelliklerinin yanı sıra yörenin  kültürü,  gelenek  ve  görenekleri,  kilimi  dokuyan  kişinin beklentileri, ümitlerine göre değişiklikler göstermektedir.
Bu sınıflandırmaya göre kilimde kullanılan motifler 5 gruba ayrılmıştır.
1- Hayvansal motifler; en çok kullanılan kuş motifi olmak üzere ejder ve böcek motifleri de kullanılır.
2- Bitkisel motifler; Ağaç, yaprak, çiçek ve meyve motifleri kullanılır.
3- Geometrik motifler; Dokuma kolaylığından dolayı en çok tercih edilen , motif türüdür.  En çok görülün  şekilleri,  üçgen,  dörtgen, dikdörtgen ve eşkenar dörtgendir.
4- Karışık motifler; Madalyon, rozet, çengel, sütun yazı, harf, vazo vs. kullanılır.
5- Sembolik motifler; Dokuyucunun duygu düşünceleri ile doğa güçlerini simgeleyen motiflerdir. Bu gruba kuş, hayat ağacı, el, tarak, ibrik, kandil vb. girmektedir.
Kilimlerin  üzerindeki motifle yörenin  kültürünü gelenek göreneklerini  aksettirir.
Şimdi  de Anadoluda kullanılan  bazı  motiflerin  ne anlama geldiğini görelim.
1- Eli Belinde: Analık ve doğurganlık kavramlarının simgesidir.
2- Koç Boynuzu: Bereket, uğur, kısmet, mutluluk, neşe, uzun ömür, kahramanlık ve kuvvet sembolüdür.
3-  Çengel:  Sivri  uçları  ile  kötü  bakışları  uzaklaştırmanın simgesidir.
4- İnsan: Kadın, erkek ve doğurganlığın simgesidir.
5- Saç Bağı: Genç kızların evlilik isteğini göstermesi için kullanılır.
6- Küpe: Dokumasına küpe koyan genç kızın evlenmek istediğini
ailesine açıklamasıdır.
7- EI: Kem gözlere karşı korunmak için kullanılır.
8- Su: Çok eskiden kullanılan bir motiftir.
9- Göz: Göz değmesine koruyucu olarak kullanılır.
10- Hayat Ağacı: Soyun ölümsüzlüğünü simgeler
11- Kuş: Uğurlu ve uğursuzluğu simgeleyen motiftir.
KİLİM  NASIL DOKUNUR?
– Kilimler tamamen ağaçtan yapılmış tezgahlarda dokunmaktadır.
– Son zamanlarda parçaları metalden yapılan tezgahlar da kullanılmaktadır.
Kilimin Türk dokuma sanatında çok önemli bir yeri vardır.
TEZGAHIN  KURULDUĞU  YER  NASIL OLMALIDIR?
– İyi ışık almalıdır.
– Havalandırılması yapılabilmelidir.
– Tezgahın düzgünce oturabileceği bir zemin olmalıdır.
Kilimler  insanımızın iç güzelliklerini aksettiren sanat eserleridir.
DOKUMAYA  NASIL  HAZIRLANILIR?
– Tezgah kurulduktan sonra, desen seçimi yapılır.
– Daha sonra çözgü  işlemine geçilir, çözgü kilimin  iskelet yapısıdır. Genelde pamuk ipliği kullanılır.
– Çözgüden sonra, gücü işlemine geçilir.
–  Gücü  işlemin  bitimiyle  varangelen takılarak  dokuma  işi tamamlanır.
–  Dokumada  dikkat  edilecek  en  önemli  hususlardan  biri, kenarların  düzgün  olarak  örülmesi,  desenin  düzgün  olarak yerleştirilmesidir. Alt ve üst başların genişliği arasındaki fark 2 cm. den az ise normal, fazla ise kilim hatalı sayılır.
KİLİMCİLİK KONUSUNDA NE GİBİ ÇALIŞMALAR YAPILMAKTADIR?
– Bu ata yadigarı el sanatımızı yaşatmak, geliştirmek, geçmişteki kültür varlıklarımızı gelecek nesillere aktarmak, yönünden çok önemi olduğu  kadar, özellikle kırsal kesimde yaşayan dar gelirli çiftçi ailelerimize ek gelir sağlama yönünden de çok önemlidir.
– Bu konuda Tarım ve Köyişleri Bakanlığı kurduğu EI Sanatları Eğitim Merkezi Müdürlükleri vasıtasıyla boşluğu doldurma konusunda çalışmalar yapmaktadır.
– Bu merkezlerde kırsal alanda yaşayan genç kızlara 8 ay süreli kilim dokuma kursları verilmektedir.


 
   |    YORUM YAZ   |       |    Favorilerinize ekleyin!
Bu yazı Cumartesi, 16 Ocak 2010, 20:50 tarihinde KİLİM kategorisi altında yayımlandı. Bu yazıya yapılacak yorumlardan haberdar olmak için RSS 2.0 beslemesini kullanabilirsiniz. Yorum yapabilirsiniz, veya kendi sitenizden geri izleme yapabilirsiniz.

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.